O potrzebie Socjologii cz. 17

Kierunek wychowania, położenie społeczne, skłonności narodowe, stanowisko polityczne i teologiczne – wszystkie te sympatie i autypatyje razem daleko więcej wpływają na nasze poglądy w kwestiach społecznych, niż owa mała summa nagromadzonych danych. A jakkolwiek uczony, śledząc za prawdami fizycznymi, rachuje się z małymi omyłkami, spowodowanymi jego właściwym ustrojem, to jednakże pomija on zupełnie owe wielkie błędy, które się koniecznie wkraść muszą w jego obserwacją zjawisk społecznych, wskutek wrodzonych i często przez stanowisko społeczne zmodyfikowanych i spaczonych właściwości jego.

W tym wypadku, gdzie poprawka omyłki, płynącej z zupełnie indywidualnego źródła, jest nieodzowna, uczony o niej ani pomyśli. Ów kontrast, jaki zachodzi w sposobie obserwowania przez najmetodyczniejsze umysły zjawisk przyrody i zjawisk społecznych. uwydatni się nam przy pomocy szeregu następujących antytez:

Materialne media, przez które na rzeczy patrzymy, zawsze mniej lub więcej fałszują fakta; zmieniają np. rzeczywisty kierunek gwiazdy, często zaś, podobnie jak to ma miejsce, kiedy przez wodę na rybę patrzymy, pozorne miejsce gwiazdy tak się różni od rzeczywistego, że powstałyby liczne błędy, gdyby nie uwzględniono praw łamania się promieni światła; ale socjologiczne obserwacje nie podlegają takiemu sfałszowaniu: przez periodyczną prassę przechodzą promienie światła bez wszelkiego załamania, i łatwo przy badaniu epok minionych obliczyć, w jaki sposób promienie światła, przechodząc przez medium historyczne, się załamują.

One Comment
  1. Reklama
    Styczeń 26, 2018 |